Czy zwierzęta idą do nieba?
Zacznijmy od tego, że niebo jest stanem przyjaźni z Bogiem, a nie przestrzenią, do której można zabrać swoje ulubione zabawki. Istotą nieba jest zażyła więź z Bogiem, którą tradycja chrześcijańska wyraża na różne sposoby, np. visio beatifica – wpatrywanie się w kochanego Boga. Uczestnictwo w przyjaźni z Bogiem jest dostępne dla ochrzczonych, cieszących się życiem nadprzyrodzonym i stanem łaski uświęcającej. Możliwe, że nawet nie wszyscy ludzie będą dopuszczeni do nieba.
Zwierzęta bardzo kochamy i troszczymy się o nie na mocy władzy panowania nad ziemią. Natomiast nie będą one uczestniczyły w nadprzyrodzonej przyjaźni z Bogiem, gdyż ich nie chrzcimy, a nie chrzcimy, bo nie są osobami. Tradycja chrześcijańska nigdy nie mówiła o życiu wiecznym zwierząt.
Święty Tomasz z Akwinu mówił jednak o duszy zwierzęcej. Czym różni się ona od ludzkiej?
Święty Tomasz korzystał z biologii arystotelesowskiej, w której pojęcie duszy (gr. psyche) wiązało się z życiem. Innymi słowy, wszędzie tam, gdzie istnieje życie organiczne, mamy do czynienia z duszą. W tym znaczeniu kamienie, minerały czy woda nie mają duszy. W roślinach zaś jest już jakaś forma życia, a tym bardziej w zwierzętach, gdyż odczuwają one emocje, odbierają bodźce z otoczenia czy mają zdolność poznawania.
Człowiek również stanowi część świata materialnego, ale jego dusza różni się od roślinnej czy zwierzęcej rozumnością. Racjonalność wyraża się w zdolności abstrakcyjnego myślenia, tworzenia pojęć i w ludzkiej wolności. Dlatego godność osobowa człowieka przewyższa świat roślin i zwierząt; w języku biblijnym mówimy o „obrazie i podobieństwie Boga”. Choć w wielu sprawach jesteśmy podobni do zwierząt, które często mają lepszy wzrok czy węch, potrafi ą latać i szybko biegać, ale nie potrafi ą myśleć ani podejmować wolnych decyzji. Dlatego nie są stworzeniami etycznymi i nie osiągają poziomu osobowego. Ponadto jedynie dusza ludzka jest nieśmiertelna.
Całość rozmowy z Barbarą Stefańską w tygodniku “Idziemy” może być przeczytana tutaj:Jak traktować zwierzęta?